CÁC THƯƠNG BỆNH BINH CẦN THÔNG TIN VÀ NHỮNG NGUỒN TRỢ GIÚP: TRUNG TÂM TRỢ GIÚP NGƯỜI MẮC BỆNH TÊ LIỆT CÓ THỂ GIÚP ĐỠ / Đường Dây Nóng Trợ Giúp Cựu Binh và Quân Nhân Miễn Phí của PRC: 1-866-962-8387

Trong năm 2003, khi tròn 20 tuổi đời anh Lính Dự Bị Joseph Briseno Jr., hay gia đình anh thường gọi là Jay, đã được gọi nhập ngũ và lên tàu đi chinh chiến nơi xứ người. Anh đã được phân vào một bộ phận xử lý các Vấn đề Dân sự (Civil Affairs), chuyên phân phát lương thực và đồ dùng cho người dân I-rắc trong giai đoạn giúp đỡ tái thiết lại đất nước I-rắc sau chiến tranh.

Khi ở I-rắc chưa đầy ba tháng thì cuộc đời Jay, và cuộc sống của gia đình anh đã đột ngột thay đổi. Trong khi đang thực hiện nhiệm vụ ở thủ đô Băng-đát (Baghdad), Jay đã trúng đạn vào gáy. Viên đạn găm ngay vào tủy sống, làm anh bị liệt từ cằm trở xuống. Anh cũng đã trải qua hai lần tim ngừng đập làm ngưng quá trình cung cấp dưỡng khí trong vài phút, dẫn đến mù lòa và tổn thương não bộ.

Từ Baghdad, Jay đã được chuyển tới Kuwait và tiếp đó đến Đức. Trong vòng một ngày, cha mẹ và hai người chị gái đã có mặt bên giường anh nằm ở một bệnh viện quân đội; Jay đã rơi vào tình trạng hôn mê sâu. “Lần đầu tiên tôi nhìn thấy nó,” ông Joseph, cha của Jay thuật lại, “nó đang nằm đó bất động và xung quanh thì có nhiều ống truyền và dây dẫn.”

Các bác sĩ đã nói với gia đình rằng cơ may sống sót của Jay rất mong manh và nên chuẩn bị lo hậu sự cho anh. “Là một người cha, tôi phải cứng rắn hơn bao giờ hết,” Briseno cha kể, “Tôi đã nói với các bác sĩ rằng, ‘Tôi muốn đưa Jay về nhà càng sớm càng tốt.”

Cả gia đình Briseno đã rơi vào trạng thái sốc. Ông Joseph nhớ lại, “Chúng tôi đã phát cuồng lên, hoang mang. Trong đầu đặt ra nhiều câu hỏi vì sao. Chúng tôi đã luôn đặt ra câu hỏi, ‘Tại sao việc này lại xảy ra với nó?’”

Hết ngày đầu tiên rồi hết 48 giờ đồng hồ; 48 giờ cũng trôi qua và một tuần trôi qua, một tuần rồi đến một tháng. Jay đã sống sót, không thể cử động, nói hay ăn, hô hấp phụ thuộc vào máy, và bị liệt. Cho tới hôm nay, Jay Briseno được biết đến là một trong những cựu binh “bị thương trầm trọng nhất” quốc gia.

Quay trở lại Hoa Kỳ, Jay đã được điều trị tại Trung tâm Y khoa Quân sự Walter Reed (Walter Reed Army Medical Center) sau đó được chuyển đến điều trị tại Trung tâm Y khoa Hunter Holmes McGuire VA (Hunter Holmes McGuire VA Medical Center) ở Richmond, VA. Joseph đã cảm nhận được rằng con trai ông đang được quan tâm đặc biệt, nhưng ông vẫn có nhiều thắc mắc, đặc biệt là về việc chăm sóc dựa vào hệ thống VA. Một người bạn đã nói với Joseph rằng Tổ chức Christopher và Dana Reeve Foundation và Trung tâm Trợ giúp Người Mắc Bệnh Tê Liệt (Paralysis Resource Center - PRC) của tổt chức có thể trợ giúp.

Joseph nói về những gì đã trải qua, “tôi đã tìm hiểu nơi tôi có thể đưa con tôi tới, tên các bệnh viện, một trang web để tôi có thể tìm kiếm thông tin, và một số điện thoại để tôi có thể gọi tới bất cứ lúc nào.”

Ông nói tiếp, “Có nhiều quân nhân mới bị thương trở về từ I-rắc và Áp-ga-nít-xtan. Phần lớn họ đều không quen cách điều khiển hệ thống … Các gia đình có những người bị thương cần phải hợp tác cùng nhau. Họ cần phải coi nhau thân thiết như một gia đình. Công nghệ của chúng ta ngày càng tốt hơn và có nhiều nguồn tài nguyên hơn được dành để chữa trị SCI và TBI.”

Joseph cảm thấy VA có thể cung cấp các dịch vụ y khoa phi thường, nhưng không thể một mình làm mọi việc, đặc biệt là đối với căn bệnh TBI và đối với những quân nhân có những thương tật phức tạp như con ông.

“Chúng tôi đã trở thành miệng, tai, mắt của Jay. Chúng tôi vẫn tiếp tục kêu gọi và tranh đấu cho nó.” Đối với bất kỳ sự phản đối nào – dù là trợ cấp, dịch vụ hay cứu trợ, Joseph nói, “Bất cứ lúc nào chúng tôi nghe thấy ‘Không, không, không.’ Chúng tôi nói, “Có, có, có.”

Eva Briseno cùng với Jay con trai của bà.

Thương Tích Kiểu Christopher Reeve

Khi thực hiện chẩn đoán lần đầu, các bác sĩ không thể biết rằng Matthew Keil là một fan cuồng nhiệt của Superman và đã từ lâu ngưỡng mộ nam diễn viên Christopher Reeve. Họ đã nói với gia đình của anh: “Anh ấy bị thương tích kiểu Christopher Reeve”.

Matt đang đi tuần ở Ramadi, I-rắc vào tháng 2 năm 2007 thì bị trúng đạn của một tay bắn tỉa. Viên đạn găm vào cột sống của anh, cắt cụt phổi trái và một động mạch. Matt và gia đình anh được thông báo rằng anh ấy sẽ không bao giờ có thể cử động bất cứ phần nào từ cổ trở xuống và anh ấy sẽ phải thở bằng một ống thở suốt đời.

“Phản ứng đầu tiên của tôi là sốc,” cô Tracy, vợ Matt nhớ lại, “Tôi thậm chí không thể hiểu nổi… Sau cú sốc ban đầu, nó giống như một câu hỏi, ‘Thế có nghĩa là sao?’”

Kiên quyết tìm hiểu càng nhiều thông tin càng tốt về trấn thương tuỷ sống, khả năng phục hồi và tìm kiếm những nguồn trợ giúp có thể có, Tracy đã gọi tới Trung tâm Trợ giúp Người mắc bệnh Tê liệt (Paralysis Resource Center - PRC). “Khi Matt bị thương giống như thương tích của Christopher Reeve, tôi đã nghĩ ngay đến việc gọi điện cho tổ chức này. PRC đã gửi cho tôi hàng tấn thông tin. Họ đã gửi cho tôi những cuốn sách, mọi hình thức trợ giúp. Mọi thứ đều rất hữu ích.”

Tracy đọc bài viết về quá trình Reeve đã phải đối mặt với thương tích của mình như thế nào và ông ấy đã dần dần hồi phục ra sao cùng với sự giúp đỡ của vợ và gia đình ông. “Chúng tôi đã thành hôn sáu tuần trước khi Matt bị trúng đạn,” cô nói, “Đối với chúng tôi việc xây dựng một tổ ấm gia đình luôn luôn là một phần trong kế hoạch của mình. Và chỉ tìm hiểu về cuộc sống với SCI ra sao từng ngày từng ngày đã thực sự giúp đỡ rất nhiều.”

Đối với Tracy, PRC hơn cả một nguồn cung cấp thông tin quý giá. “Tôi đã không biết bất cứ người nào biết về trấn thương tủy sống. Tôi đã gọi tới trung tâm PRC và có thể nói chuyện với một ai đó. Tôi cảm thấy thực sự dễ chịu. Chỉ biết rằng khi cần thiết tôi có thể nói chuyện với một người nào đó, và biết được rằng trước đây người này đã từng làm việc với những gia đình có hoàn cảnh giống như chúng tôi đã làm cho tôi tĩnh tâm rất nhiều.”

Matt và Tracy Keil

Lấy từ Tạp chí của Matt trên CaringBridge:

Trúng đạn vào ngày 4 tháng 7

“Con trai tôi, James Lathan Jr. đã bị thương trong cuộc chiến ở I-rắc vào ngày 4 tháng 7 năm 2004. Nó bị liệt từ cổ trở xuống. Năm nay nó 29 tuổi. Tôi hy vọng rất nhiều rằng nó sẽ đi lại như xưa.” Đây là dòng tâm sự đầu trong bức thư của một người mẹ gửi tới trung tâm PRC yêu cầu thông tin và sự giúp đỡ.

James đã bị một mảnh đạn lạc từ một quả đạn súng cối găm vào gáy. Người thương binh này đã nhớ lại khoảnh khắc. “Tôi đã nghe thấy tiếng súng cối nổ đằng sau. Tiếng nổ đã đã làm tôi gục ngã.”

Hiện giờ James là một cựu binh nghỉ hưu với trấn thương tủy sống cấp độ C3, phụ thuộc vào máy thở. Anh hiện đang sống tại nhà ở Nebraska cùng vợ và con trai. James đã tận dụng mọi dịch vụ được VA cung cấp nhưng anh ấy không cảm thấy hài lòng; anh tin rằng trong tương lai có nhiều cơ hội phục hồi hơn.

Trang bị cho mình những thông tin nhận được từ một chuyên gia cung cấp thông tin tại trung tâm PRC, James đã đăng ký vào Viện Kennedy Krieger ở Baltimore, MD để theo chương trình luyện tập hồi phục chuyên, gồm cả bài tập đi xe đạp sử dụng hệ thống kích thích chức năng bằng điện (Functional Electrical Stimulation - FES).

Các bác sĩ ở viện Krieger đã làm việc với James để cải thiện chức năng điều khiển đầu và kích thích khả năng cử động của cánh tay và vai của anh. “Tôi đã có thể cử động tay một chút. Do các nhóm cơ đã nối lại với nhau, tôi nghĩ rằng đó là do vai tôi đang được giải phóng,” James nói, “Tôi hoàn toàn cảm thấy thỏa mái. Tôi đang cố tìm cách đi xuống dưới đó và ở lại một lúc.”

Mẹ của anh, bà Alisa Frieson, cảm thấy rằng có đôi khi quý vị phải dời xa hệ thống để tìm được sự giúp đỡ thêm mà quý vị cần. “Việc đó quả thật tổn phí. Để đến được Viện, nó phải đi bằng máy bay, rồi lại cả vợ và người chăm sóc cùng đi. Phải chi phí tiền ăn ở. Việc đó gây tốn phí rất nhiều.”

Sau khi James trở về nhà, Alisa và chồng cô đã thực hiện một số chương trình gây quỹ. Cộng đồng đã hưởng ứng. “Một nhà thờ đã tặng cho con tôi chiếc xe tải có thang máy. Một nhà thờ khác đã nhận xây cho nó một ngôi nhà,” bà nói, “Tôi thật xúc động khi thấy rằng mọi người đã thể hiện sự hỗ trợ và sự cảm kích của họ.”

Trong khi ấy, James nỗ lực làm việc để dồn tâm trí vào những việc mà anh có thể làm hơn là suy nghĩ về những việc mà anh không thể. “Tôi tin rằng tâm trí dồn nơi đâu, cơ thể của bạn sẽ đi tới đó,” anh nói. Một lĩnh vực anh quan tâm là đầu tư vào ngân hàng. Anh muốn kiếm một số tiền.

“Một ngày nào đó khi căn bệnh của tôi có thể được cứu chữa và nếu việc đó gây tốn phí nhiều thì tôi hy vọng rằng khi ấy tôi sẽ có đủ tiền để trang trải. Và, bạn luôn có thể giúp đỡ gia đình của mình.”

James Lathan Jr. cùng với con trai của anh, James III.

Nơi Nào Có Sự Giúp Đỡ, Nơi Đó Có Các Nguồn Tài Nguyên

Gia đình Brisenos, cũng như bao ngàn gia đình khác, đã chứng kiến con trai họ chuyển tiếp qua mạng lưới bệnh viện của VA, mỗi trung tâm đều có những điểm mạnh và mục đích khác nhau. Đôi khi có những gia đình khác có thể quyết định chăm sóc cho con mình ở những phòng khám hay trung tâm chăm sóc tư nhân.

Những quân nhân tại ngũ và các cựu binh cần phải biết rằng, ông Joseph Briseno nói, “Nơi nào có sự giúp đỡ, nơi đó có các nguồn tài nguyên.”

Joseph Canose, người điều hành Trung tâm Trợ giúp Người mắc Bệnh Tê Liệt phát biểu, “Khi nói đến bệnh tê liệt, chúng tôi có chuyên môn để giải đáp bất cứ câu hỏi nào được đặt ra cho chúng tôi.”

Trung tâm PRC có một đội ngũ các Chuyên gia Thông tin sẵn sàng trả lời điện thoại và email của những người chịu ảnh hưởng bởi căn bệnh tê liệt từ bất cứ nơi đâu dù là trong nước hay nước ngoài. Trung tâm cũng cai quản thư viện lớn nhất trên thế giới về các tài liệu liên quan đến bệnh tê liệt.

Canose nói, “Mới đây chúng tôi đã phát động một chương trình hướng cộng đồng để các thương bệnh binh và gia đình họ biết rằng chúng tôi có thể giúp đỡ. Chúng tôi mong muốn những chiến binh bị thương này biết được những gì chúng tôi đã và đang nói với những người ngày ngày phải đối mặt với căn bệnh tê liệt, dù nguyên nhân do tổn thương não bộ, SCI, bệnh tật hoặc vì bất cứ lý do gì khác, rằng họ không cần phải vượt qua tình cảnh của họ một mình. Và để cho các gia đình và những nhóm hỗ trợ của những cá nhân này biết rằng chúng tôi ở đây là vì quý vị khi quý vị cần câu trả lời, sự hỗ trợ và niềm hy vọng.”

Hôm nay…

Gia đình Keils đang sống tràn ngập niềm vui ở Colorado. Sau khi trở về nhà, hiện tại Matt có thể sử dụng cánh tay trái của mình và anh không cần phải dùng ống thở. Anh ấy và Tracy thích thú trông nom những cô cháu gái của Matt và vẫn chưa từ bỏ hy vọng có cho mình một gia đình theo đúng nghĩa vào một ngày nào đó.

James hiện đang sống tại nhà với gia đình của mình ở Nebraska. Anh đang cố gắng tìm cách quay trở lại Viện Kennedy Krieger để tiếp tục công việc phục hồi của mình. Anh tiếp tục học hỏi càng nhiều càng tốt về nghiệp vụ ngân hàng.

Jay hiện đang sống tại nhà với gia đình của mình ở Virginia. Anh có một người chăm sóc và cha mẹ cùng hai chị gái luôn sẵn sàng chăm sóc cho anh. Anh đã học cách nuốt và anh giao tiếp thành thạo bằng những biểu hiện của nét mặt.

Để biết thêm thông tin về căn bệnh tê liệt, các thương bệnh binh và các gia đình của họ có thể gọi tới Đường Dây Nóng Trợ Giúp Cựu Binh và Quân Nhân Miễn Phí của PRC: 1-866-962-8387.